حذف ماده جنجالی از پیش نویس اصلاح قانون مالیات های مستقیم

به گزارش باتسک، خبرنگاران: اخذ مالیات از سود سپرده ها و سهام، در لایحه اصلاح قانون مالیات های مستقیم منتفی شد.

حذف ماده جنجالی از پیش نویس اصلاح قانون مالیات های مستقیم

به گزارش باتسکبا اینکه پیش تر پیش نویسی از این لایحه در آبان ماه منتشر شده بود که نشان می داد سود سهام و سپرده به عنوان دو جزء درآمدی افراد دیده شده است، اما محمدعلی دهقان دهنوی، معاون وزیر اقتصاد اطلاع داد در لایحه ای که وزارت اقتصاد تنظیم و به هیات دولت ارسال نموده، از این دو جزء درآمدی اقتصادیات اخذ نمی گردد. اقتصادیات بر سود سپرده در طول سال های اخیر موافقان و مخالفان زیادی را در مقابل هم قرار داده است. موافقان معتقدند که دولت با این کار به تبعیضی که بین درآمدهای اشخاص وجود دارد، انتها می دهد. طبق استدلال موافقان، اگر بنگاه فراوریی بابت سودش اقتصادیات می دهد، شخصی که میلیاردها تومان در بانک نگه می دارد هم باید اقتصادیات دهد. در مقابل مخالفان معتقدند که این پول ها، بخشی از تسهیلات شبکه بانکی برای رونق فراوری را شکل می دهند و به این نوع سرمایه گذاری، نباید اقتصادیات تعلق گیرد. دلیل دیگر مخالفان این است که در شرایطی که رشد نقدینگی در سطح بالایی به سر می برد، اخذ اقتصادیات از سود سپرده ها مانند کاهش دستوری نرخ سود عمل می نماید و می تواند موجب تلاطم در بازارهای موازی گردد.

با وجود اینکه پیش تر در پیش نویس اصلاح قانون اقتصادیات های مستقیم، اخذ اقتصادیات از سود سپرده بانکی و سهام وجود داشت، در لایحه نهایی، این دو قلم حذف شده است. این خبر را محمدعلی دهقان دهنوی، معاون اقتصادی وزیر امور اقتصادی و دارایی داده است. بر این اساس در لایحه ای که وزارت اقتصاد به هیات دولت در خصوص اصلاح قانون اقتصادیات های مستقیم ارائه نموده، اقتصادیات بر سود سپرده و اقتصادیات بر سهام، وجود ندارد. گفته های دهنوی حاکی از این است که در اصلاح قانون اقتصادیات های مستقیم، اقتصادیات بر مجموع درآمد افراد دیده شده و در صورت طی مراحل قانونی از کمیسیون اقتصادی دولت تا مجلس شورای اسلامی، از زمان اجرا تا دریافت اقتصادیات، 2 تا 3 سال زمان خواهد برد تا موجب تشویش جامعه نگردد.

تاریخچه

آبان ماه سال جاری، پیش نویسی از اصلاح قانون اقتصادیات های مستقیم منتشر شده بود که در آن، اقتصادیات بر سود سپرده و اقتصادیات بر سود سهام، به عنوان دو مورد از معیارهای شناسایی درآمد شناخته شده بودند. پس از آن سازمان امور اقتصادیاتی طی بخشنامه ای گفت که سود سپرده های بانکی مشمول اقتصادیات و عوارض ارزش اضافه نموده نخواهد بود. البته این بحث ریشه قدیمی تری داشته و در محافل کارشناسی در خصوص آن صحبت می شده است. در سال 94 سازمان امور اقتصادیاتی و بانک مرکزی به توافق رسیده بودند تا از ابزار اقتصادیاتی برای تضعیف موسسات اقتصادی غیرمجاز استفاده نمایند، به این معنی که از سود سپرده های موسسات غیرمجاز، اقتصادیات اخذ گردد. البته این تنها برای بخش غیرمتشکل بازار پول بود اما صحبت از اخذ سود از سپرده ها، جسته و گریخته در بین تصمیم گیران نیز شنیده می شد. بعدتر، وزیر وقت امور اقتصادی و دارایی در سال 95، خواهان حذف معافیت اقتصادیاتی از سپرده ها شد. البته این تصمیم به عمل نرسید و پس از آنکه با کاهش دستوری نرخ سود بانکی در شهریور 96 و تلاطمات سیاسی به وجود آمده، شرایط بازارها به هم ریخت، اخذ سود از سپرده بانکی نیز از روی میز سیاست گذار کنار گذاشته شد. اما سال جاری با توجه به اینکه تنگنای اقتصادی دولت تشدید شده، باردیگر اخذ اقتصادیات از سود سپرده های کلان، داغ شد. البته سازمان برنامه و بودجه، در برنامه جامع اصلاح ساختار بودجه پیشنهاد نموده بود که با استقرار نظام اقتصادیاتی مبتنی بر مجموع درآمد خانوار، تمامی درآمدهای خانوار از جمله سود سپرده ها یا سهام نیز دیده گردد که پیشنهادی نزدیک به چیزی بود که در پیش نویس اصلاح قانون اقتصادیات های مستقیم نیز دیده شده بود. در این بین بعضی کارشناسان پیشنهاد دادند دولت در سال آینده، اخذ اقتصادیات بر سود سپرده و سهام افرادی که درآمد آنها از این منابع، از حد معینی بالاتر است را کلید بزند، تا هم تمامی افراد جامعه را درگیر نکند و هم افراد پردرآمد اقتصادیات پرداخت نمایند. البته در خصوص این پیشنهاد نیز، کارشناسان بین مصرف و سرمایه گذاری تفاوت قائل بودند، در واقع طبق این پیشنهاد، بخشی از سود سپرده که به سرمایه گذاری مجدد می انجامد، از اخذ اقتصادیات همچنان معاف است. در آخرین حدس ها نیز هفته گذشته کمیسیون تلفیق پیشنهاد اخذ اقتصادیات از سپرده های اقتصادیاتی را داده بود که بعضی رسانه ها به اشتباه، پیشنهاد کمیسیون تلفیق را به عنوان تصویب اخذ اقتصادیات از سود سپرده های میلیاردی منتشر نموده بودند. سخنگوی کمیسیون تلفیق بودجه از پیشنهادی در این کمیسیون اطلاع داده بود که طی آن، از سپرده های بیش از یک میلیارد تومان، یک درصد از سود سپرده و نه اصل سپرده، در سال اقتصادیات اخذ گردد. هادی قوامی، سخنگوی کمیسیون تلفیق بودجه مجلس در این باره به خبرگزاری فارس گفت: اگر یک درصد از سود سپرده های بالای یک میلیارد به عنوان اقتصادیات بر سپرده های بانکی اخذ گردد، 3200 میلیارد تومان درآمد عاید دولت می گردد. در آخرین اظهارنظر، معاون اقتصادی وزیر اقتصاد، اطلاع داد که در لایحه اصلاح قانون اقتصادیات های مستقیم، اقتصادیات بر سود سپرده و سهام دیده نشده است و از این منابع، اقتصادیاتی اخذ نخواهد شد.

تخمین زمانی از لایحه تا قانون

به گزارش خبرگزاری فارس، محمدعلی دهقان دهنوی معاون اقتصادی وزیر امور اقتصادی و دارایی در یک برنامه رادیو یی درخصوص جزئیات لایحه اصلاح قانون اقتصادیات های مستقیم که به گفته وزیر اقتصاد، اول بهمن ماه به دولت ارسال شده است، شرح داد: در رابطه با اصلاح قانون اقتصادیات های مستقیم پیش نویس لایحه ای تنظیم شد و چند روز گذشته برای طرح در دولت ارسال شده است. این پیش نویس از الان تهیه شده تا تبدیل شدن به قانون جهت طولانی را طی خواهد نمود و در کمیسیون های دولت طرح و آنالیز و در نهایت به تصویب هیات وزیران می رسد و پس از آن در مجلس و کمیسیون های تخصصی آنالیز خواهد شد. دهقان اضافه نمود: در این مراحل قطعا تغییراتی اتفاق خواهد افتاد و بعد از آنکه در مجلس به تصویب برسد، پیش بینی کردیم که اجرای آن در بخش های مختلف یک فرصت زمانی به فعالان اقتصادی بدهد که نگرانی ایجاد نکنیم؛ ممکن است دو تا سه سال از اجرا و دریافت اقتصادیات زمان ببرد. به همین خاطر اصرار داشتیم در خصوص جزئیات ایجاد نگرانی نکنیم. معاون وزیر اقتصاد ادامه داد: اینکه از چه بخش هایی اقتصادیات گرفته می گردد یا نمی گردد، در جامعه ایجاد نگرانی نکند و اجازه بدهیم پیش نویس لایحه با حضور صاحبنظران و کارشناسان اقتصادی، نمایندگان مردم و بخش های پژوهشی و کارشناسی آنالیز و چکش کاری گردد و اجرای آن برای اقتصاد مطلوب باشد.

حرکت به سمت اقتصادیات بر درآمد

دهقان با اشاره به اینکه مباحثی مانند اقتصادیات بر مجموع درآمد، ساماندهی اقتصادیات ها و اقتصادیات بر عایدی املاک در این لایحه مطرح شده است، گفت: در بحث اقتصادیات بر مجموع درآمد نکته ای وجود دارد که موضوع اصلی ایجاد یک نوع عدالت اجتماعی در جامعه است. کسانی که درآمد بیشتری دارند اقتصادیات بیشتری پرداخت می نمایند. لزوما این نیست که مثلا 30 هزار میلیارد تومان کسری بودجه داریم و بخواهیم به همین میزان اقتصادیات اخذ کنیم. نه این درست نیست در اقتصادیات مجموع درآمد مردم براساس توقعات مختلف درآمدی نرخ های مختلف اقتصادیاتی پرداخت می نمایند. وی توضیح داد: بیش از 130 کشور جهان این نوع اقتصادیات را دریافت می نمایند. همزمان با این موضوع اتفاقات دیگری باید بیفتد، سامانه مودیان و انتهاه های فروشگاهی باید شکل بگیرد و سیستم های اطلاعاتی به یکدیگر متصل شوند، اظهارنامه های مردم مبنای تشخیص اقتصادیات باشد و یک نظام تشویقی و تنبیهی برای ارائه اظهارنامه وجود داشته باشد. بعضی افراد ممکن است بخش هایی از اقتصادیاتی را که اظهار می نمایند در انتها سال به آنها بازگردانده و به نوعی اقتصادیات آنها منفی گردد.

موافقان و مخالفان اقتصادیات بر سود سپرده

معاون وزیر اقتصاد در رابطه با اخذ اقتصادیات از سود سپرده بانکی و سهام گفت: اقتصادیات بر سود سپرده و سهام در لایحه اصلاح قانون اقتصادیات های مستقیم دیده نشده و اقتصادیاتی از آن اخذ نمی گردد. دهقان در پاسخ به این سوال که به طور کلی در لایحه پیش بینی نشده یا معاف از اقتصادیات یا با نرخ صفر هستند، بیان نمود: اینکه اقتصادیات با نرخ صفر ببینیم یا معاف باشند با هم فرقی نمی نماید و یکی است.

در خصوص اخذ اقتصادیات نظرات متناقضی وجود دارد؛ یکسری هوادار سفت و سخت این پایه اقتصادیاتی هستند و همیشه آن را از وزارت اقتصاد و دولت مطالبه می نمایند و در مقابل، عده ای آن را مضر سرمایه گذاری و پس انداز تلقی می نمایند. هواداران بر این باورند که همان طور که هر درآمد دیگری در اقتصاد مشمول اقتصادیات می گردد، سود سپرده نیز نباید از این قاعده مستثنی باشد. از نظر این گروه، این شرایط یک تبعیض را در جامعه به وجود می آورد. به عقیده آنها، اگر اقتصادیات از سود سپرده ها اخذ نگردد، سرمایه ها در بانک ها خواهد ماند و به سمت فعالیت های مولد و فراوری نمی رود. سوالی که در برابر این استدلال پیش می آید، این است که چطور سرمایه ها برای ایجاد یک واحد فراوریی یا کارخانه جمع می گردد؟ از نظر مخالفان، یکی از راه های این تامین سرمایه، پس انداز مردم و جمع آوری پس اندازها برای ساخت واحد فراوریی است که پس از ایجاد واحد فراوریی، فراوریات آن کارگاه در نهایت می تواند نفعی برای سپرده گذار هم داشته باشد. اما این کار باید توسط نهاد واسط، یعنی بانک صورت گیرد. در نتیجه اخذ اقتصادیات از سپرده های بلندمدت، یک مانع برای انباشت سرمایه و پس انداز خواهد بود. فرار سپرده ها از بانک ها، توان تسهیلات دهی فراوری را نیز کاهش می دهد. بر اساس استدلال دیگر مخالفان، با اخذ اقتصادیات از سود سپرده در شرایطی که رشد نقدینگی بالا است، تضمینی وجود ندارد که سپرده هایی که از بانک خارج می گردد، سر از فعالیت های سوداگری که محدودیت اقتصادیاتی ندارند، درنیاورند. این چرخش می تواند در نهایت منجر به تشدید تورم گردد. از نظر آنها در شرایطی که تورم در اقتصاد ایران بیش از 20 درصد است، نرخ سود سپرده 20 درصد، یک بازدهی واقعی منفی را برای صاحب سپرده به جا می گذارد. در واقع در این شرایط، اخذ اقتصادیات از سود سپرده، همانند کاهش دستوری نرخ سود بانکی عمل خواهد نمود. همچنین بعضی این نگرانی را دارند که با اخذ اقتصادیات از سود سپرده، بازار پول بار دیگر میزبان نهادهای پولی غیرمجاز گردد. اقتصاددانان معتقدند که در شرایط فعلی، اجرا و پیگیری اقتصادیات بر مجموع درآمد فرد یا خانوار، اولویت بیشتری نسبت به اخذ اقتصادیات بر سود سپرده یا سهام دارد. پس از استقرار نظام اقتصادیات بر مجموع درآمد خانوار، این درآمد به عنوان بخشی از درآمد خانوار محسوب می گردد و احتیاج به دریافت جداگانه اقتصادیات برای آن نخواهد بود.

منبع: اقتصادنیوز
انتشار: 25 اسفند 1398 بروزرسانی: 26 آبان 1399 گردآورنده: batask.ir شناسه مطلب: 1208

به "حذف ماده جنجالی از پیش نویس اصلاح قانون مالیات های مستقیم" امتیاز دهید

امتیاز دهید:

دیدگاه های مرتبط با "حذف ماده جنجالی از پیش نویس اصلاح قانون مالیات های مستقیم"

* نظرتان را در مورد این مقاله با ما درمیان بگذارید